ഇറാനിലെ രാഷ്ട്രീയവും സുരക്ഷാ സംവിധാനവും വീണ്ടും ആഗോള ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് “ബാസിജ്” എന്ന സായുധ സന്നദ്ധ സേന വീണ്ടും ചർച്ചാകേന്ദ്രമാകുന്നത്. ഇറാന്റെ പരമോന്നത നേതാവ് ആയത്തുള്ള അലി ഖമേനിയെ ലക്ഷ്യമിട്ട ആക്രമണങ്ങളുടെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട റിപ്പോർട്ടുകളുടെയും പിന്നാലെ രാജ്യത്തിനുള്ളിലെ അധികാര സമവാക്യങ്ങൾ മാറ്റം നേരിടുമ്പോൾ, ഭരണകൂടത്തിന്റെ അടിത്തറയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന ഈ അർദ്ധസൈനിക സംഘടനയുടെ പങ്ക് കൂടുതൽ പ്രസക്തമാകുകയാണ്. ആഭ്യന്തര സുരക്ഷ മുതൽ ആശയപരമായ നിയന്ത്രണം വരെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ബാസിജ്, പല രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകരുടെയും വിലയിരുത്തലിൽ ഇറാന്റെ “കണ്ണുകളും കാതുകളും” എന്ന നിലയിലാണ് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്.
ബാസിജ് മിലിഷ്യയുടെ തുടക്കം 1980-ലാണ്. ഇസ്ലാമിക് വിപ്ലവത്തിന് പിന്നാലെ രാജ്യം ആഭ്യന്തരവും ബാഹ്യവുമായ ഭീഷണികളെ നേരിടുന്ന ഘട്ടത്തിൽ, വിപ്ലവത്തിന്റെ സ്ഥാപകനായ ആയത്തുള്ള റൂഹുള്ള ഖൊമേനി “അടിച്ചമർത്തപ്പെട്ടവരുടെ സന്നദ്ധ സേന” രൂപീകരിക്കണമെന്ന് ആഹ്വാനം ചെയ്തു. രാജ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കാനും ഇസ്ലാമിക് വിപ്ലവത്തിന്റെ ആശയങ്ങൾ നിലനിർത്താനും ലക്ഷ്യമിട്ട് ലക്ഷക്കണക്കിന് സാധാരണ പൗരന്മാരെ സന്നദ്ധ സേനയായി സംഘടിതമാക്കുകയായിരുന്നു ഈ നീക്കം. തുടക്കത്തിൽ സ്വമേധയാ ചേർന്ന യുവാക്കളും വിദ്യാർത്ഥികളും മതാനുയായികളും ഉൾപ്പെട്ട ഈ സേന, പിന്നീട് സ്ഥാപനവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട സുരക്ഷാ ഘടകമായി വളർന്നു.
കാലക്രമേണ ബാസിജ്, ഇറാന്റെ ശക്തമായ സൈനിക സംഘടനയായ ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സ് (ഐആർജിസി)യുടെ കീഴിലുള്ള നിർണായക വിഭാഗമായി മാറി. സാധാരണ സൈന്യത്തിനൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കുന്ന സമാന്തര സുരക്ഷാ സംവിധാനമായ ഐആർജിസിക്ക് കീഴിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നതിനാൽ, ബാസിജ് സേനയ്ക്ക് ഭരണകൂടവുമായി നേരിട്ടുള്ള ബന്ധവും ആശയപരമായ വിശ്വസ്തതയും നിലനിന്നു. രാജ്യത്തെ 31 പ്രവിശ്യകളിലുടനീളം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന യൂണിറ്റുകൾ വഴി സമൂഹത്തിന്റെ എല്ലാ തലങ്ങളിലും ഈ സേന സാന്നിധ്യം ഉറപ്പിച്ചു. സ്കൂളുകൾ, സർവകലാശാലകൾ, സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ, പള്ളികൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വരെ ബാസിജ് ശൃംഖല വ്യാപിച്ചിരുന്നതായി വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
ആഭ്യന്തര സുരക്ഷയാണ് ബാസിജിന്റെ പ്രധാന ചുമതലകളിൽ ഒന്ന്. നിയമം നടപ്പാക്കുന്നതിൽ സഹായിക്കുക, സാമൂഹിക നിയന്ത്രണം ഉറപ്പാക്കുക, മതപരമായ പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിക്കുക, സദാചാര പോലീസിംഗിൽ പങ്കാളികളാകുക തുടങ്ങിയ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ആശയപരമായ നിയന്ത്രണം നിലനിർത്തുന്നതിൽ അവർ നിർണായക പങ്ക് വഹിച്ചു. പ്രത്യേകിച്ച് 2009 ലെ പ്രസിഡന്റ്ഷിപ്പ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെത്തുടർന്നുണ്ടായ വ്യാപക പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കുശേഷം, ആഭ്യന്തര ഭീഷണികളെ നേരിടാൻ ബാസിജിനെ വ്യാപകമായി വിന്യസിച്ചതോടെ സംഘടനയുടെ ശക്തിയും സ്വാധീനവും ഗണ്യമായി വർധിച്ചു.
അതേസമയം, ബാസിജ് സേന വിവാദങ്ങളിൽ നിന്നും വിമർശനങ്ങളിൽ നിന്നും അകന്നിരുന്നില്ല. 2009-ലെ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രതിഷേധങ്ങളും 2019-ലെ സാമ്പത്തിക പ്രതിഷേധങ്ങളും അടിച്ചമർത്തുന്നതിൽ ഈ സേന അക്രമപരമായ രീതികൾ ഉപയോഗിച്ചെന്ന ആരോപണങ്ങൾ അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകൾ ഉയർത്തിയിരുന്നു. ഭരണകൂടത്തിന് അനുകൂലമായ ശക്തിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നതിനാൽ ജനാധിപത്യ പ്രതിഷേധങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ബാസിജ് ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന വിമർശനവും ശക്തമാണ്. എന്നിരുന്നാലും ഭരണകൂടം ഇവരെ ദേശീയ സുരക്ഷയുടെ അനിവാര്യ ഘടകമായി അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
2008-ൽ ബാസിജിനെ ഔദ്യോഗികമായി ഐആർജിസി ഗ്രൗണ്ട് ഫോഴ്സിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയതോടെ സംഘടനയുടെ കമാൻഡ് ഘടന കൂടുതൽ കേന്ദ്രീകൃതമായി. ഇതോടെ സൈനിക പരിശീലനം, പ്രവർത്തന നിയന്ത്രണം, തന്ത്രപരമായ വിന്യാസം എന്നിവ കൂടുതൽ ശക്തമായി. ആഭ്യന്തര സുരക്ഷയ്ക്കു പുറമെ പ്രാദേശിക സംഘർഷങ്ങളിൽ പിന്തുണാ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തുന്നതിലും ബാസിജ് അംഗങ്ങൾ പങ്കെടുത്തതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇറാൻ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന സഖ്യകക്ഷികൾക്ക് ആശയപരവും ലജിസ്റ്റിക് പിന്തുണയും നൽകുന്നതിൽ ഇവരുടെ പങ്ക് ഉണ്ടെന്ന വിലയിരുത്തലും നിലനിൽക്കുന്നു.
ഇടുത്ത കാലത്ത് ഇറാനിൽ നടന്ന പ്രതിഷേധങ്ങളിലുടനീളം സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിലും ഭരണകൂട അനുകൂല പൊതുചടങ്ങുകളിൽ പങ്കാളികളാകുന്നതിലും ബാസിജ് വളണ്ടിയർമാർ സജീവമായിരുന്നു. ഇസ്രായേൽ-ഇറാൻ സംഘർഷ സാഹചര്യങ്ങളിലും സുരക്ഷാ പിന്തുണാ ചുമതലകൾ നിർവഹിക്കാൻ ബാസിജ് അംഗങ്ങളെ വിന്യസിച്ചിരുന്നുവെന്ന് ഐആർജിസി നേതാക്കൾ തന്നെ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിലൂടെ സൈനിക ശക്തിയേക്കാൾ കൂടുതൽ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനമുള്ള ഒരു ശൃംഖലയായി ബാസിജ് മാറിയെന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
ഇപ്പോൾ, പരമോന്നത നേതാവിന്റെ മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അനിശ്ചിതത്വം നിലനിൽക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ബാസിജിന്റെ ഭാവി പങ്ക് വലിയ ചർച്ചയായിരിക്കുകയാണ്. ഇറാന്റെ അധികാര വ്യവസ്ഥയിൽ സുപ്രീം ലീഡറോടുള്ള വ്യക്തിപരമായ വിശ്വസ്തത പ്രധാന ഘടകമായതിനാൽ, പുതിയ നേതൃത്വത്തിൽ ബാസിജിന്റെ സ്ഥാനം എങ്ങനെ മാറുമെന്നത് നിർണായക ചോദ്യമായി ഉയരുന്നു. രാജ്യത്തിനുള്ളിലെ സ്ഥിരത നിലനിർത്തുന്നതിനുള്ള പ്രധാന ഉപാധിയായി ബാസിജിനെ വീണ്ടും ശക്തമായി വിന്യസിക്കുമോ, അല്ലെങ്കിൽ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളിൽ അത് പുതിയ രീതിയിൽ ഇടപെടുമോ എന്നത് വരും ദിവസങ്ങളിൽ വ്യക്തമാകും.
ഇറാന്റെ സങ്കീർണ്ണമായ ഭരണ-സുരക്ഷാ ഘടന മനസ്സിലാക്കാൻ ബാസിജ് മിലിഷ്യയെ മനസ്സിലാക്കുന്നത് അനിവാര്യമാണ്. ഒരു സന്നദ്ധ സേനയായി ആരംഭിച്ച സംഘടന ഇന്ന് രാഷ്ട്രീയ നിയന്ത്രണത്തിന്റെയും സാമൂഹിക സ്വാധീനത്തിന്റെയും സുരക്ഷാ സംവിധാനത്തിന്റെയും കേന്ദ്രശക്തിയായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഇറാനിലെ ഭാവി രാഷ്ട്രീയ ദിശ നിർണയിക്കുന്നതിൽ ബാസിജിന്റെ നിലപാട് നിർണായക ഘടകമായി തുടരാനാണ് സാധ്യത.
The post സാധാരണക്കാരിലെ അസാധാരണ സൈന്യം! അടിച്ചമർത്തപ്പെട്ടവരുടെ സേനയോ അതോ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ആയുധമോ? ബാസിജിനെക്കുറിച്ച് ലോകമറിയാത്തത്… appeared first on Express Kerala.