1999 ൽ സർക്കാർ രൂപീകരിക്കാനുള്ള നീക്കം പാളി; പിന്തുണ വാഗ്ദാനം ചെയ്തവർ വാക്കുപാലിച്ചില്ലെന്ന് സോണിയ ഗാന്ധി | Sonia Gandhi memoir 1999 political crisis

1999ൽ അടൽ ബിഹാരി വാജ്‌പേയിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ബിജെപി സർക്കാരിന്റെ പതനത്തിന് പിന്നാലെ ബദൽ സർക്കാർ രൂപീകരിക്കാൻ നടത്തിയ നീക്കം പരാജയപ്പെട്ടതിനെക്കുറിച്ച് ഓർമകൾ പങ്കുവെച്ച് കോൺഗ്രസ് നേതാവ് സോണിയ ഗാന്ധി. പിന്തുണ നൽകാമെന്ന് ഉറപ്പുനൽകിയവർ അവസാന നിമിഷം വാക്കുപാലിച്ചില്ലെന്നും അന്ന് നടത്തിയ നീക്കം തന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള കണക്കുകൂട്ടൽ പിഴവായിരുന്നെന്നും ആത്മകഥയായ Belonging: A Journey of Love ൽ സോണിയ വെളിപ്പെടുത്തി. (Sonia Gandhi memoir 1999 political crisis)

എഐഎഡിഎംകെ നേതാവ് ജയലളിത പിന്തുണ പിൻവലിച്ചതോടെയാണ് വാജ്‌പേയി സർക്കാർ 1999ൽ അധികാരത്തിൽനിന്ന് പുറത്തായത്. തുടർന്ന് അന്നത്തെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിപക്ഷ കക്ഷിയായ കോൺഗ്രസ് പ്രാദേശിക പാർട്ടികളുമായും ഇടതുപക്ഷ കക്ഷികളുമായും ചേർന്ന് ബദൽ സർക്കാർ രൂപീകരിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. 543 അംഗ ലോക്‌സഭയിൽ ഭൂരിപക്ഷത്തിന് 272 അംഗങ്ങളുടെ പിന്തുണ ആവശ്യമായിരുന്നു. കോൺഗ്രസിനും സഖ്യകക്ഷികൾക്കും ചേർന്ന് 233 എംപിമാരുടെ പിന്തുണ ലഭിച്ചിരുന്നുവെന്നും മറ്റുചിലർ പിന്തുണ ഉറപ്പുനൽകിയിരുന്നുവെന്നും സോണിയ പുസ്തകത്തിൽ പറയുന്നു. ആവശ്യമായ അംഗബലം തികയുമെന്ന പ്രതീക്ഷയിൽ രാഷ്ട്രപതിയെ കണ്ട് സർക്കാർ രൂപീകരിക്കാൻ അവകാശവാദം ഉന്നയിച്ചു. എന്നാൽ രാഷ്ട്രപതി ഭവനിൽനിന്ന് പുറത്തുവന്നപ്പോൾ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ ചോദ്യങ്ങൾക്കുമുന്നിൽ പ്രതീക്ഷിച്ച പിന്തുണയുടെ കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കാൻ പ്രയാസപ്പെട്ടതായും അവർ ഓർക്കുന്നു.

പിന്തുണ വാഗ്ദാനം ചെയ്തവർ പിന്മാറിയതോടെ നീക്കം പരാജയപ്പെട്ടു. ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുത്ത വിവിധ നേതാക്കൾക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി പദം ലക്ഷ്യമുണ്ടായിരുന്നതാണ് പ്രതിസന്ധിക്ക് കാരണമായതെന്നും സോണിയ പറയുന്നു. പ്രധാനമന്ത്രിയാകാൻ തനിക്ക് ആഗ്രഹമില്ലായിരുന്നുവെന്നും ബിജെപി സർക്കാരിനെ അധികാരത്തിൽനിന്ന് മാറ്റാനുള്ള ശ്രമത്തിൽ താൻ അമിത വേഗം കാണിച്ചുവെന്നും അവർ സമ്മതിച്ചു. ഇക്കാര്യത്തിൽ ജാഗ്രത പാലിക്കണമെന്ന് ഉപദേശിച്ച കോൺഗ്രസ് നേതാവ് അർജുൻ സിങ്ങിന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കേണ്ടതായിരുന്നുവെന്നും സോണിയ ആത്മകഥയിൽ കുറിച്ചു. പകരം ഉപദേശം നൽകിയ മറ്റൊരു നേതാവിനെ അവർ പേരെടുത്ത് പറഞ്ഞിട്ടില്ല. പിന്നീട് ആ വ്യക്തി ‘തികച്ചും സത്യസന്ധതയില്ലാത്തയാളാണെന്ന്’ തെളിഞ്ഞതായും പുസ്തകത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്നു.

അതേസമയം, വാജ്‌പേയി സർക്കാരിനെ താഴെയിറക്കിയത് തെറ്റായിരുന്നോ എന്ന ചോദ്യത്തിന്, സർക്കാർ വീഴ്ത്തിയത് തങ്ങളല്ലെന്നും സഖ്യത്തിനുള്ളിലെ തകർച്ചയാണ് അതിന് കാരണമെന്നും സോണിയ വിശദീകരിച്ചു. പിന്തുണ ഉറപ്പുനൽകിയ ചിലരുടെ വാക്കുകളെ ആശ്രയിച്ചതാണ് തന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായ പിഴവെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി. പിന്നീട് നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 20 കക്ഷികളടങ്ങിയ എൻഡിഎ സഖ്യം വാജ്‌പേയിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വീണ്ടും അധികാരത്തിലെത്തി. 1999 മേയിൽ കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തക സമിതിയിലെ മൂന്ന് അംഗങ്ങൾ, ശരദ് പവാർ ഉൾപ്പെടെ, വിദേശത്ത് ജനിച്ച ഒരാൾക്ക് ഇന്ത്യയിൽ ഉന്നത പദവി നൽകുന്നതിനെ എതിർത്ത് കത്തയച്ച സംഭവവും സോണിയ ഓർത്തെടുത്തു. പ്രവർത്തക സമിതി യോഗത്തിൽ വിഷയം വീണ്ടും ഉയർന്നപ്പോൾ കണ്ണുനിറഞ്ഞ് യോഗത്തിൽനിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോയെന്നും അധികാരവും സ്ഥാനവും നേടാനല്ല താൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെത്തിയതെന്നും അവർ ആത്മകഥയിൽ പറയുന്നു.

Summary: In her memoir, Sonia Gandhi has recalled the failed 1999 attempt to form an alternative government after the fall of Atal Bihari Vajpayee’s government. She described the unfulfilled assurances of support as a miscalculation and said she should have followed Arjun Singh’s advice to exercise caution.