മരിച്ചവർ കൽപ്പന നൽകുന്ന മിസൈലുകൾ; ലോകം ഭയക്കുന്ന റഷ്യയുടെ ‘ഡെഡ് ഹാൻഡ്’! ശത്രുവിനെ കാത്തിരിക്കുന്ന റഷ്യയുടെ മരണക്കെണി…

ഭൂമിയിലെ അവസാന മനുഷ്യനും മരിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ മാത്രം പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു യന്ത്രത്തെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾ ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ? ശീതയുദ്ധകാലത്ത് ലോകം ശ്വാസമടക്കിപ്പിടിച്ചു നിന്നത് ആയുധങ്ങളുടെ എണ്ണം കണ്ടായിരുന്നില്ല, മറിച്ച് ‘നാളെ’ എന്നൊന്നുണ്ടാവില്ല എന്ന തിരിച്ചറിവിലായിരുന്നു. റഷ്യിലെ ചുവന്ന മുറികളിൽ സോവിയറ്റ് ഭരണാധികാരികളുടെ ഉറക്കം കെടുത്തിയ ഒരു ആശങ്കയുണ്ടായിരുന്നു അമേരിക്കയുടെ ഒരു മിന്നൽ പ്രഹരത്തിൽ റഷ്യ ചാരമായാൽ, തിരിച്ചടിക്കാൻ പോലും ആരും അവശേഷിച്ചില്ലെങ്കിലോ? ആ ഭീതിയിൽ നിന്നാണ് ലോകം ഇന്നുവരെ കണ്ടിട്ടുള്ളതിൽ വച്ച് ഏറ്റവും ഭീകരമായ യുദ്ധതന്ത്രങ്ങൾ പിറവിയെടുത്തത്

ഇതൊരു വെറും സൈനിക തന്ത്രമല്ല, റഷ്യൻ മണ്ണിൽ തൊട്ടാൽ ലോകഭൂപടം തന്നെ മായ്ച്ചുകളയുമെന്ന റഷ്യയുടെ അന്തിമ മുന്നറിയിപ്പാണ്. സോവിയറ്റ് യൂണിയനെ സംബന്ധിച്ച് ഇതൊരു പേടിയല്ല, മറിച്ച് തങ്ങളെ തകർക്കാൻ വരുന്ന ഏതൊരു ശക്തിയെയും നരകത്തിന്റെ പടിവാതിൽ വരെ പിന്തുടർന്ന് നശിപ്പിക്കാനുള്ള അചഞ്ചലമായ നിശ്ചയദാർഢ്യമായിരുന്നു.

ആണവയുദ്ധത്തിന്റെ കണക്കുപുസ്തകത്തിൽ ആരുടെ കയ്യിൽ എത്ര മിസൈലുകൾ ഉണ്ടെന്നതല്ല റഷ്യ തെളിയിച്ചത്; മറിച്ച്, ആക്രമിക്കാൻ വരുന്നവന്റെ ചിന്താഗതിയെ തന്നെ തകർക്കുന്ന ‘ പ്രത്യാക്രമണ’ ശേഷിയാണ്. ചിന്തിച്ചു നോക്കുക, ശത്രുവിന്റെ മിന്നൽ പ്രഹരത്തിൽ റഷ്യയുടെ രാഷ്ട്രീയ സിരാകേന്ദ്രങ്ങൾ നിശ്ചലമായാലും, ഉത്തരവിടാൻ ഒരു ജനറൽ പോലും ബാക്കിയില്ലെങ്കിലും, റഷ്യ പരാജയപ്പെടില്ല. കാരണം, അവിടെയാണ് ശവക്കല്ലറയ്ക്കുള്ളിൽ നിന്നും ശത്രുവിനെ വേട്ടയാടാൻ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കുന്ന ‘ഡെഡ് ഹാൻഡ്’ എന്ന വിസ്മയം പ്രവർത്തിച്ചു തുടങ്ങുന്നത്.

തിരിച്ചടി ഉണ്ടാകില്ലെന്ന വ്യാമോഹത്തിൽ റഷ്യൻ മണ്ണിലേക്ക് വിരൽ ചൂണ്ടുന്ന ഏതൊരു ശത്രുവിനും ഇതൊരു മരണക്കെണിയാണ്. നേതൃത്വം ഇല്ലാതായാൽ രാജ്യം മുട്ടുമടക്കുമെന്ന് കരുതിയവർക്ക് മുന്നിൽ, മനുഷ്യന്റെ സ്പർശനമില്ലാതെ തന്നെ സ്വയം യുദ്ധം നയിക്കുന്ന ഈ സംവിധാനം റഷ്യയുടെ കരുത്തിന്റെ അടയാളമാണ്. ശത്രു വിജയം ആഘോഷിക്കുന്ന ആ നിമിഷം തന്നെ, ഭൂമിക്കടിയിലെ രഹസ്യ അറകളിൽ നിന്നും ആയിരക്കണക്കിന് മിസൈലുകൾ ആകാശത്തേക്ക് ഇരച്ചുകയറും. ഭരണാധികാരികൾ മരിച്ചാലും, രാജ്യം കത്തിയമർന്നാലും, തന്നെ തൊട്ടവനെ ചാരമാക്കാതെ റഷ്യ അടങ്ങില്ല എന്നതിന്റെ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത പ്രഖ്യാപനമാണ് ഈ ‘റിവഞ്ച് ഫ്രം ദി ഗ്രേവ്.

ശീതയുദ്ധത്തിന്റെ ആ വിറയ്ക്കുന്ന നിമിഷങ്ങളിൽ സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ ലോകത്തിന് മുന്നിൽ തുറന്നു വെച്ച ഏറ്റവും വലിയ നിഗൂഢതയായിരുന്നു “പെരിമീറ്റർ” (Perimeter). പക്ഷേ, പാശ്ചാത്യ ലോകം ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത് നട്ടെല്ലിൽ തണുപ്പ് പടർത്തുന്ന മറ്റൊരു പേരിലാണ്“ഡെഡ് ഹാൻഡ്”! ലോകം അവസാനിക്കാൻ പോകുന്നു എന്ന് വിളംബരം ചെയ്യുന്ന, എപ്പോഴും ഉണർന്നിരിക്കുന്ന ഒരു രക്തദാഹിയായ AI സിസ്റ്റമാണ് ഇതെന്നാണ് പലരും കരുതിയിരുന്നത്. എന്നാൽ യാഥാർത്ഥ്യം അതൊന്നുമല്ല. അതൊരു വെറും കമ്പ്യൂട്ടർ ബ്രെയിൻ അല്ല, മറിച്ച് റഷ്യൻ മണ്ണിൽ ഉറങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ഭീകരമായ ഒരു “ഡൂംസ്ഡേ മെഷീൻ” ആണ്.

സാധാരണ സമയങ്ങളിൽ ഈ സംവിധാനം തികച്ചും നിശബ്ദമായിരിക്കും, ഒരു ഉറങ്ങുന്ന സിംഹത്തെപ്പോലെ. ഇതിനെ പ്രവർത്തിപ്പിക്കാൻ റഷ്യൻ ഹൈക്കമാൻഡിന് കൃത്യമായ ബോധ്യം വേണം,രാജ്യം ഒരു മഹാവിപത്തിന്റെ വക്കിലാണെന്ന് അവർക്ക് ഉറപ്പുവന്നാൽ മാത്രമേ ഈ സംവിധാനം സജീവമാകൂ. ഒരു കമ്പ്യൂട്ടർ പിഴവോ അല്ലെങ്കിൽ വെറുമൊരു തെറ്റായ അലാറമോ കണ്ട് ലോകത്തെ മൂന്നാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിലേക്ക് തള്ളിയിടാതിരിക്കാനുള്ള റഷ്യയുടെ അവസാനത്തെ സുരക്ഷാ കവചമാണിത്.

ഒരിക്കൽ ഈ സിസ്റ്റം സജീവമായിക്കഴിഞ്ഞാൽ, പിന്നെ തിരിഞ്ഞുനോട്ടമില്ല. സോവിയറ്റ് നേതൃത്വം മൊത്തത്തിൽ ഇല്ലാതായാലും, ആരും കൽപ്പന നൽകാനില്ലെങ്കിലും, ഈ ‘കൈകൾ’ ഉണരും. ശത്രുവിന്റെ ആണവ മിസൈലുകൾ സോവിയറ്റ് മണ്ണിൽ പതിച്ചുവെന്ന് റഡാറുകളും സെൻസറുകളും സ്ഥിരീകരിച്ചാൽ, മനുഷ്യന്റെ ഒരു സ്പർശനവുമില്ലാതെ തന്നെ ആകാശത്തേക്ക് അഗ്നി തുപ്പുന്ന മിസൈലുകൾ കുതിച്ചുയരും. അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ, റഷ്യയുടെ ഹൃദയമിടിപ്പ് നിലച്ചാൽ ലോകത്തിന്റെ ശ്വാസം നിർത്താൻ കാത്തിരിക്കുന്ന ഒരു അദൃശ്യ ശക്തിയാണിത്!

ഡെഡ് ഹാൻഡ് സജീവമായാൽ അത് റഷ്യയെ “കേൾക്കാൻ” തുടങ്ങും. അതായത് രാജ്യത്തുടനീളം വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന സെൻസറുകളുടെ ഒരു വൻ നെറ്റ്‌വർക്ക് പ്രവർത്തനമാരംഭിക്കും. ഈ സെൻസറുകൾ ഒരു ആണവ സ്ഫോടനത്തിന്റെ സൂചനകൾ തേടും, അതിശക്തമായ പ്രകാശ മിന്നലുകൾ, ഉപരിതല വികിരണത്തിൽ പെട്ടെന്നുള്ള വർധന, ഭൂകമ്പത്തോട് സാമ്യമുള്ള ശക്തമായ ഷോക്ക് വേവുകൾ, അന്തരീക്ഷ സമ്മർദ്ദത്തിൽ സംഭവിക്കുന്ന അസാധാരണ മാറ്റങ്ങൾ. ഇതെല്ലാം ഒരു ന്യൂക്ലിയർ ആക്രമണത്തിന്റെ “ഫിംഗർപ്രിന്റുകൾ” ആണ്. സാധാരണ ഒരു ബോംബിംഗ് ആക്രമണത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ആണവ സ്ഫോടനത്തിന് ഉണ്ടാകുന്ന വികിരണവും പ്രഷർ മാറ്റവും പ്രകാശ മിന്നലും ഒരുമിച്ച് വരുമ്പോൾ, അത് നിഷേധിക്കാൻ കഴിയാത്ത തെളിവുകളാണ്.

പക്ഷേ സെൻസറുകൾ ആണവ ആക്രമണം കണ്ടെത്തിയാൽ പോലും, ഡെഡ് ഹാൻഡ് ഉടൻ തന്നെ മിസൈലുകൾ വിക്ഷേപിക്കുമെന്നത് ഉറപ്പായ കാര്യമല്ല. അതാണ് ഈ സംവിധാനത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഭീകരവും അതേസമയം “ലോജിക്കൽ” ആയ ഭാഗം. സിസ്റ്റം ആദ്യം ചെയ്യുന്നത് ക്രെംലിനിലേക്കും ജനറൽ സ്റ്റാഫിലേക്കും ബന്ധപ്പെടാനുള്ള കമാൻഡ്-കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ ലൈൻ പരിശോധിക്കുക എന്നതാണ്. ഈ പ്രധാന കമാൻഡ് സിസ്റ്റം റഷ്യയിൽ “കാസ്ബെക്ക്” (Kazbek) എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഡെഡ് ഹാൻഡ് ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യമൊരു ലളിതമായതാണെങ്കിലും, അതിന്റെ അർത്ഥം ലോകാവസാനമാണ്: “മോസ്കോ ജീവനോടുണ്ടോ?” “കമാൻഡ് ചെയിൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ടോ?” “തിരിച്ചടി ഉത്തരവ് നൽകാൻ ആരെങ്കിലും ബാക്കിയുണ്ടോ?”

ഈ ആശയവിനിമയ ബന്ധം പൂർണ്ണമായും നിലച്ചാൽ, രാജ്യം ആക്രമിക്കപ്പെട്ടെന്നും ഭരണാധികാരികൾ കൊല്ലപ്പെട്ടെന്നും സിസ്റ്റം സ്വയം തീരുമാനിക്കും. അതോടെ, ലോകത്തിന്റെ വിധി തീരുമാനിക്കുന്നത് മനുഷ്യരല്ല, മറിച്ച് ലോകാവസാനത്തിന് മുന്നോടിയായി ഈ യന്ത്രത്തിൽ സെറ്റ് ചെയ്തിട്ടുള്ള കർശനമായ നിർദ്ദേശങ്ങളായിരിക്കും.

എന്നാൽ പല വിദഗ്ധരും പറയുന്നത്, ഡെഡ് ഹാൻഡ് “മുഴുവൻ ഓട്ടോമേറ്റഡ്” ആയി ബട്ടൺ അമർത്തുന്ന ഒരു റോബോട്ട് സംവിധാനമല്ല എന്നതാണ്. കാരണം ഇതിന്റെ ഏറ്റവും നിർണായക ഘട്ടത്തിൽ, ഇത് വിക്ഷേപണ അധികാരം ഒരു ചെറിയ മനുഷ്യസംഘത്തിന് കൈമാറുന്നു എന്നാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. ആ സംഘം പൊതുവെ ഉയർന്ന റാങ്കിലുള്ള നേതാക്കളല്ല; മറിച്ച് ആഴത്തിലുള്ള, അതീവ സുരക്ഷിതമായ ഭൂഗർഭ ബങ്കറുകളിൽ അടച്ചിരിക്കുന്ന ഡ്യൂട്ടി ഓഫീസർമാർ അല്ലെങ്കിൽ മുൻകൂട്ടി നിയുക്തമാക്കിയ ഉദ്യോഗസ്ഥർ. അപ്പോക്കലിപ്സിന്റെ ശേഷം ജീവനോടെ ശേഷിച്ചേക്കാവുന്ന ഒരു ചെറിയ മനുഷ്യസംഘം. അവർക്കാണ് അവസാന തീരുമാനം. അതായത് “രാജ്യം ഇല്ലാതായി” എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ടും “ലോകം തീപിടിക്കും” എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ടും, പ്രതികാരം നടത്താനുള്ള അവസാന ഉത്തരവ് നൽകാൻ അവർ തയ്യാറാകണം.

ഇവിടെ നിന്നാണ് ഡെഡ് ഹാൻഡ് സംവിധാനത്തിന്റെ ഭീകരമായ പ്രത്യേകത ആരംഭിക്കുന്നത്. ഇത് നേരിട്ട് അമേരിക്കയിലേക്കോ യൂറോപ്പിലേക്കോ ആണവ മിസൈലുകൾ വിടുന്നില്ല. പകരം, ഇത് “കമാൻഡ് റോക്കറ്റുകൾ” എന്ന പ്രത്യേക മിസൈലുകൾ വിക്ഷേപിക്കുന്നു. ഇവയുടെ ലക്ഷ്യം നഗരങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുക അല്ല. ഇവയുടെ ഉള്ളിൽ ആണവ വാർഹെഡുകൾ ഇല്ല; പകരം അതിശക്തമായ റേഡിയോ ട്രാൻസ്മിറ്ററുകൾ ആണ്. ഇവ ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയർന്ന് റഷ്യയുടെ വിസ്തൃതിയിലൂടെ പറക്കുകയും, രാജ്യത്തെ ശേഷിക്കുന്ന എല്ലാ സൈനിക ആണവ ആസ്തികളിലേക്കും എൻക്രിപ്റ്റ് ചെയ്ത വിക്ഷേപണ കോഡുകൾ പ്രക്ഷേപണം ചെയ്യുകയും ചെയ്യും. അതായത് ഭൂമിക്കടിയിൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന മിസൈൽ സിലോകൾ, മൊബൈൽ ലോഞ്ചറുകൾ, സബ്മരീനുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് “ഇതാണ് അവസാന ഉത്തരവ്” എന്ന സന്ദേശം എത്തിക്കാൻ ഈ കമാൻഡ് റോക്കറ്റുകൾ ആകാശത്ത് പറക്കുന്ന റേഡിയോ ടവറുകളായി മാറുന്നു.

ഈ സന്ദേശം ലഭിച്ചാൽ, ചില സംവിധാനങ്ങൾ മനുഷ്യ ഇടപെടലില്ലാതെ തന്നെ പ്രവർത്തിക്കാൻ തയ്യാറാക്കിയിരിക്കും. കാരണം ആണവ യുദ്ധം നടന്നാൽ സിലോകളിലെ മനുഷ്യ സംഘം മരിച്ചിരിക്കാം, റേഡിയേഷൻ മൂലം പ്രവർത്തനരഹിതമായിരിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ ലൈനുകൾ തകർന്നിരിക്കാം. എന്നാൽ ഡെഡ് ഹാൻഡിന്റെ ആശയം ഇതാണ്: മനുഷ്യൻ ഇല്ലെങ്കിലും പ്രതികാരം വേണം. അതിനാൽ സിലോകൾ യാന്ത്രികമായി തുറക്കാനും, എഞ്ചിനുകൾ ജ്വലിപ്പിക്കാനും, മിസൈലുകൾ വിക്ഷേപിക്കാനും മുൻകൂട്ടി പ്രോഗ്രാം ചെയ്തിരിക്കുന്നതായി കരുതപ്പെടുന്നു. ഇതോടെ, മനുഷ്യൻ മരിച്ചാലും “മനുഷ്യന്റെ ഉത്തരവ്” പോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു സിസ്റ്റം ലോകത്തെ തീയിൽ മുക്കും.

ഇവിടെ ഏറ്റവും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ആശയം ഒരേയൊരു വാചകത്തിൽ പറയാം: “മരിച്ചവർ ആജ്ഞാപിക്കുന്ന മിസൈലുകൾ.” നേതാക്കൾ ഇല്ല, ജനറൽമാർ ഇല്ല, രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമില്ല, എന്നാലും പ്രതികാരം ഉറപ്പാണ്. ഇതോടെ ശത്രുവിന് ഒരിക്കലും വിജയമില്ല എന്ന സന്ദേശം സോവിയറ്റുകൾ ലോകത്തിന് നൽകുകയായിരുന്നു. അമേരിക്ക റഷ്യയെ ഒരു നിമിഷത്തിൽ ഇല്ലാതാക്കിയാലും, അതിന് പിന്നാലെ അമേരിക്കയും ന്യൂയോർക്കും യൂറോപ്യൻ തലസ്ഥാനങ്ങളും ചാരമാകും. അങ്ങനെ “ശിരഛേദം ആക്രമണം” എന്ന ആശയം തന്നെ അർത്ഥശൂന്യമാകും. കാരണം തല വെട്ടിയാലും ശരീരം അവസാനമായി കടിച്ചുകൊള്ളും എന്നതാണ് ഡെഡ് ഹാൻഡ്.

ഡെഡ് ഹാൻഡ് സംവിധാനം യഥാർത്ഥത്തിൽ നിലവിലുണ്ടോ, ഇപ്പോഴും പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ടോ എന്നതിൽ ലോകത്ത് ഇന്നും ചർച്ചകൾ തുടരുന്നു. കാരണം ഇത് ഏറ്റവും രഹസ്യമായ തന്ത്രപ്രധാന സംവിധാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. എന്നാൽ പല റഷ്യൻ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ പ്രസ്താവനകളും, ചില സൈനിക ചരിത്ര രേഖകളും, പാശ്ചാത്യ ഇന്റലിജൻസ് വിലയിരുത്തലുകളും ഇത് ഒരു ഘട്ടത്തിൽ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നുവെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അതായത് ഇത് ഒരു മിഥ് മാത്രമല്ല, മറിച്ച് ശീതയുദ്ധ ഭീതിയുടെ തീവ്രതയിൽ പിറന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്.

ഇതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യാഘാതം ഒരു സൈനിക തന്ത്രം മാത്രമല്ല, അത് മനുഷ്യരാശിയുടെ ഭാവിയെ തന്നെ ബാധിക്കുന്നതാണ്. കാരണം ഇത്തരമൊരു സംവിധാനത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം ലോകത്തെ സ്ഥിരമായി ഒരു “അദൃശ്യ ടൈമർ” ഉള്ള മുറിയിലേക്ക് മാറ്റുന്നു. ഒരു തെറ്റായ അലാറം, ഒരു സാങ്കേതിക തകരാർ, ഒരു തെറ്റായ സിഗ്നൽ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു സൈബർ ആക്രമണം, ഇവയിൽ ഏതെങ്കിലും ഒരു നിമിഷത്തിൽ തെറ്റായ നിർണയം ഉണ്ടാക്കിയാൽ, പ്രതികാരം സ്വയം പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രോട്ടോക്കോൾ മനുഷ്യന്റെ നിയന്ത്രണം മറികടക്കാം. അതായത്, MAD എന്നത് പരസ്പരം ഭയന്ന് പിന്മാറുന്ന ഒരു തന്ത്രം മാത്രമല്ല, അത് സിസ്റ്റങ്ങളുടെ തെറ്റുകളിൽ ആശ്രയിച്ചുള്ള ഒരു അസ്ഥിര സമാധാനമാണ്.

ഡെഡ് ഹാൻഡ് എന്ന ആശയം നമ്മെ ഒരു വലിയ ചോദ്യത്തിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു: സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ ലോകാവസാനം ഉറപ്പാക്കുന്ന സംവിധാനം നിർമ്മിക്കുന്നത് യുക്തിയാണോ? സോവിയറ്റുകൾക്ക് അതൊരു തന്ത്രപരമായ നിർബന്ധമായിരിക്കാം. എന്നാൽ മനുഷ്യരാശിയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ അത് ഒരു ഭീകരമായ വൈരുദ്ധ്യമാണ്. സമാധാനം ഉറപ്പാക്കാൻ, ലോകം അവസാനിപ്പിക്കാൻ തയ്യാറാകേണ്ടി വരുന്നു. ജീവിക്കാൻ, നശിപ്പിക്കാൻ തയ്യാറാവണം. ഇതാണ് ആണവ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ഏറ്റവും കറുത്ത പരിഹാസം.

അതിനാൽ ഡെഡ് ഹാൻഡ് ഒരു യന്ത്രമല്ല, അത് ശീതയുദ്ധത്തിന്റെ മനോഭാവമാണ്. മനുഷ്യൻ ഭയത്തിൽ നിന്ന് നിർമ്മിച്ച ഒരു “അവസാന ഉറപ്പ്”. മോസ്കോ കത്തിയാലും പ്രതികാരം നിലനിൽക്കും എന്ന ഭീഷണി. പക്ഷേ അതോടൊപ്പം ലോകം എന്നും ഓർക്കേണ്ട ഒരു മുന്നറിയിപ്പും, നാം ഒരിക്കൽ നിർമ്മിച്ചാൽ പിന്നെ നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയാത്ത ആയുധങ്ങളാണ് യഥാർത്ഥ ഭീഷണി. ശീതയുദ്ധം അവസാനിച്ചുവെന്ന് ലോകം കരുതിയാലും, ഭൂമിക്കടിയിൽ ഇപ്പോഴും ഉറങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ചില സംവിധാനങ്ങൾ മനുഷ്യരാശിയുടെ വിധിയെ ഒരു ബട്ടൺ ദൂരത്തിൽ നിലനിർത്തുന്നുണ്ടാകാം.

The post മരിച്ചവർ കൽപ്പന നൽകുന്ന മിസൈലുകൾ; ലോകം ഭയക്കുന്ന റഷ്യയുടെ ‘ഡെഡ് ഹാൻഡ്’! ശത്രുവിനെ കാത്തിരിക്കുന്ന റഷ്യയുടെ മരണക്കെണി… appeared first on Express Kerala.