
കൊൽക്കത്ത പോലുള്ള ഒരു മഹാനഗരത്തിൽ വളരുന്ന ഒരു കുട്ടിക്ക് നക്ഷത്രങ്ങൾ എന്നത് വൈദ്യുതി നിലയ്ക്കുമ്പോൾ മാത്രം സംഭവിക്കുന്ന ഒരു അത്ഭുതമാണ്. നഗരം പെട്ടെന്ന് ഇരുട്ടിലാകുമ്പോൾ, ജനറേറ്ററുകൾ ശബ്ദിച്ചു തുടങ്ങുന്നതിന് മുൻപുള്ള ആ നിമിഷങ്ങളിൽ തലയ്ക്കുമുകളിൽ തെളിയുന്ന ആകാശം മറ്റൊരു ലോകത്തെപ്പോലെ തോന്നും. ഇതുവരെ കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത അത്രയും നക്ഷത്രങ്ങൾ ആകാശം ഒരു പ്ലാനറ്റോറിയം പോലെയാണെന്ന് നമ്മൾ കരുതും, പക്ഷേ സത്യത്തിൽ ആകാശത്തെ അനുകരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുക മാത്രമാണ് പ്ലാനറ്റോറിയങ്ങൾ ചെയ്യുന്നത്. ആധുനിക മനുഷ്യൻ വെളിച്ചം കൊണ്ട് ലോകത്തെ കീഴടക്കിയപ്പോൾ നമുക്ക് നഷ്ടമായത് കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി പ്രപഞ്ചം നമുക്കായി കാത്തു വെച്ചിരുന്ന ആ രാത്രിദൃശ്യങ്ങളാണ്.
ആഗോളതലത്തിൽ രാത്രി ആകാശത്തിന്റെ തെളിച്ചം അളക്കുന്നത് ‘ബോർട്ടിൽ സ്കെയിൽ’ ഉപയോഗിച്ചാണ്. 1 മുതൽ 9 വരെയുള്ള ഈ സ്കെയിലിൽ 1 എന്നത് ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഇരുണ്ട ആകാശത്തെയും 9 എന്നത് നഗരങ്ങളിലെ ഓറഞ്ച് കലർന്ന മൂടൽമഞ്ഞുള്ള ആകാശത്തെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ മിക്ക നഗരങ്ങളും 8-ഉം 9-ഉം സ്കെയിലിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ, സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 4,500 മീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ലഡാക്കിലെ ഹാൻലെ സ്കെയിൽ ഒന്നിലാണ് നിൽക്കുന്നത്. അവിടെ ക്ഷീരപഥം ഭൂമിയിൽ നിഴലുകൾ വീഴ്ത്താൻ തക്കവിധം പ്രകാശമുള്ളതാണ്.
ലഡാക്കിലെ ഹാൻലെയിൽ 2022-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ‘ഡാർക്ക് സ്കൈ റിസർവ്’, 22 കിലോമീറ്റർ ചുറ്റളവിൽ ഇരുട്ടിനെ സംരക്ഷിക്കുന്നു. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് പ്രകാശവർഷം അകലെയുള്ള ഗാലക്സികൾ പോലും ഇവിടെ നഗ്നനേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് കാണാം. ഡൽഹിയിലോ മുംബൈയിലോ ഉള്ളവർക്ക് സങ്കൽപ്പിക്കാൻ പോലും കഴിയാത്ത കാഴ്ചയാണിത്. കേവലം ഒരു വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രം എന്നതിലുപരി, ശാസ്ത്രീയമായ ജ്യോതിശാസ്ത്ര നിരീക്ഷണങ്ങൾക്കും വരുംതലമുറയ്ക്കായി പ്രപഞ്ചത്തെ കാത്തുവെക്കാനുമുള്ള ഒരു വലിയ ചുവടുവെപ്പാണിത്.
മഹാരാഷ്ട്രയിലെ പെഞ്ച് ടൈഗർ റിസർവാണ് ഈ പട്ടികയിലെ മറ്റൊരു താരം. ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഇന്റർനാഷണൽ ഡാർക്ക് സ്കൈ പാർക്കായി മാറിയ പെഞ്ച്, വന്യജീവികൾക്കും നക്ഷത്രനിരീക്ഷകർക്കും ഒരുപോലെ പറുദീസയാണ്. രാത്രികാല മൃഗങ്ങളുടെയും ദേശാടനപ്പക്ഷികളുടെയും സ്വാഭാവിക ജീവിതത്തിന് ഇരുട്ട് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കായി ഇവിടെ നക്ഷത്രനിരീക്ഷണ സഫാരികൾ സംഘടിപ്പിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, വെളിച്ചം ഉപയോഗിക്കുന്ന കാര്യത്തിൽ കടുത്ത നിയന്ത്രണങ്ങളാണ് ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
Also Read: പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ കാവൽക്കാരനെ വീണ്ടെടുക്കാൻ നാസ; സ്വിഫ്റ്റ് ഒബ്സർവേറ്ററിയുടെ ആവേശകരമായ രക്ഷാദൗത്യം
നമ്മുടെ നഗരങ്ങളിൽ നക്ഷത്രങ്ങൾ അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നത് പ്രകാശമലിനീകരണം മൂലമാണ്. 2011 നും 2022 നും ഇടയിൽ രാത്രി ആകാശത്തിലെ വെളിച്ചം ഓരോ വർഷവും 9.6 ശതമാനം വീതം വർദ്ധിക്കുന്നതായാണ് പഠനങ്ങൾ പറയുന്നത്. ഇതിനർത്ഥം, ഇന്ന് 250 നക്ഷത്രങ്ങൾ കാണുന്ന ഒരു കുട്ടിക്ക് ആ കുട്ടിയുടെ 18-ാം ജന്മദിനത്തിൽ വെറും 100 നക്ഷത്രങ്ങളെ മാത്രമേ കാണാൻ കഴിയൂ എന്നാണ്. ആകാശം ഓരോ എട്ട് വർഷത്തിലും ഇരട്ടി പ്രകാശമുള്ളതായി മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
പ്രകാശമലിനീകരണത്തിന് പ്രധാന കാരണം വെളിച്ചം എങ്ങോട്ട് പോകുന്നു എന്നതാണ്. ഇന്ത്യയിലെ മിക്ക തെരുവ് വിളക്കുകളും വെളിച്ചം നേരെ ആകാശത്തേക്ക് എറിയുന്ന രീതിയിലാണ് സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇത് അന്തരീക്ഷത്തിൽ തട്ടി ചിതറുകയും ആകാശത്തെ ഒരു ഓറഞ്ച് മൂടൽമഞ്ഞിൽ മുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വിളക്കുകളുടെ ആംഗിൾ ശരിയാക്കി താഴേക്ക് പ്രകാശം വീഴ്ത്തുന്ന രീതിയിലുള്ള ഷേഡുകൾ ഘടിപ്പിച്ചാൽ ഈ പ്രശ്നം ഒരു പരിധിവരെ പരിഹരിക്കാവുന്നതേയുള്ളൂ. പക്ഷേ, ഇന്ത്യയിൽ ഇതിനെതിരെ ശക്തമായ നിയമങ്ങളില്ല.
മുംബൈ പോലുള്ള നഗരങ്ങളിൽ ഭാവിയിലെ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞരെ പരിശീലിപ്പിക്കുന്നത് പോലും വെല്ലുവിളിയായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. നഗരത്തിൽ നിന്ന് നക്ഷത്രരാശികളെ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയാത്തതിനാൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ദൂരദർശിനികൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രായോഗിക പരിശീലനം നൽകാൻ കഴിയുന്നില്ല. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും മിടുക്കരായ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് പോലും നക്ഷത്രങ്ങളെ കാണാൻ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് കിലോമീറ്ററുകളോളം യാത്ര ചെയ്യേണ്ടി വരുന്നു.
പെഞ്ച് പോലുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ ഡാർക്ക് സ്കൈ സംരക്ഷണം നടപ്പിലാക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, വേലിക്കപ്പുറത്തെ ഗ്രാമങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വെളിച്ചം വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്. ഹൈവേകൾ വികസിക്കുന്നതും ഗ്രാമങ്ങൾ വൈദ്യുതീകരിക്കപ്പെടുന്നതും പുരോഗതിയുടെ ലക്ഷണമാണെങ്കിലും, അത് രാത്രിയുടെ ഇരുട്ടിനെ ഇല്ലാതാക്കുന്നു. വനം വകുപ്പിന് വനത്തിനുള്ളിലെ വെളിച്ചം നിയന്ത്രിക്കാമെങ്കിലും പുറത്തുള്ള പഞ്ചായത്തുകളുടെ വിളക്കുകൾക്ക് മേൽ അധികാരമില്ല എന്നത് വലിയൊരു പ്രതിസന്ധിയാണ്.
ഹാൻലെയിൽ മറ്റൊരു ഭീഷണി രാത്രി സഞ്ചാരികളായ വിനോദസഞ്ചാരികളാണ്. ഹാൻലെയിലെ അന്തരീക്ഷം അതീവ സുതാര്യമായതിനാൽ, വാഹനങ്ങളുടെ ഹൈ-ബീം ലൈറ്റുകൾ കിലോമീറ്ററുകളോളം സഞ്ചരിക്കുകയും ടെലിസ്കോപ്പുകൾ വഴിയുള്ള ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണങ്ങളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. രാത്രിയിൽ ഹൈ-ബീം ലൈറ്റുകൾ ഓഫ് ചെയ്യണമെന്നത് ഒരു ധാർമ്മിക ഉത്തരവാദിത്തമാണെങ്കിലും അത് നിർബന്ധമാക്കാൻ നിലവിൽ നിയമങ്ങളില്ല.
Also Read: ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ താക്കോലുകൾ കൈവശം വച്ചിരിക്കുന്ന ഏഴ് ദ്വീപുകൾ
ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് മാത്രമല്ല, സാധാരണക്കാർക്കും ഇരുണ്ട ആകാശം അത്യാവശ്യമാണ്. ആകാശത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ജിജ്ഞാസ മനുഷ്യസഹജമാണ്. രാത്രി ആകാശത്തെ നോക്കുമ്പോൾ നമുക്ക് ലഭിക്കുന്ന വിസ്മയവും ശാന്തിയും മറ്റൊന്നിനും നൽകാൻ കഴിയില്ല. പക്ഷേ, ആധുനിക വികസനത്തിന്റെ വേഗതയിൽ ഈ വിസ്മയം നമുക്ക് അന്യമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. നക്ഷത്രങ്ങൾ ഇപ്പോഴും അവിടെത്തന്നെയുണ്ട്, പക്ഷേ അവയെ കാണാനുള്ള നമ്മുടെ കഴിവാണ് നഷ്ടപ്പെടുന്നത്.
ഇന്ത്യയിൽ പ്രകാശമലിനീകരണം തടയാൻ ഒരു ദേശീയ നയം നിലവിലില്ല. ഏത് തരത്തിലുള്ള ലൈറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കണം, അവ ഏത് ദിശയിൽ സ്ഥാപിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും വ്യക്തമായ നിയമങ്ങളില്ല. പ്രാദേശിക ഭരണകൂടങ്ങളെയും ജനങ്ങളെയും ബോധവൽക്കരിക്കുകയും ഇരുട്ടിനെ ഒരു വിഭവമായി കണ്ട് സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്താൽ മാത്രമേ വരുംതലമുറയ്ക്ക് നക്ഷത്രനിബിഡമായ ഒരു ആകാശം കൈമാറാൻ നമുക്ക് കഴിയൂ.
ഇരുണ്ട ആകാശ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ കേവലം ടൂറിസ്റ്റ് കേന്ദ്രങ്ങളല്ല, അവ നമ്മുടെ പ്രകൃതിയുടെ അവസാനത്തെ പ്രതിരോധ നിരയാണ്. പ്രാദേശിക സമൂഹങ്ങളുടെ സഹകരണമില്ലാതെ ഇത്തരം സംരക്ഷണ പദ്ധതികൾ വിജയിക്കില്ല. നക്ഷത്രങ്ങളെ കാണാൻ വരുന്ന വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും അത് സംരക്ഷിക്കുന്ന ഗ്രാമീണർക്കും ഇതിലൂടെ സാമ്പത്തിക നേട്ടം ലഭിക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ ഇരുട്ടിന്റെ പ്രാധാന്യം എല്ലാവരും തിരിച്ചറിയൂ.
വാംഗാനിയിലെ ഒരു വയലിൽ നിന്ന് ക്ഷീരപഥം കണ്ട ആ പഴയ ആൺകുട്ടിയെപ്പോലെ, ഇന്നും ഇന്ത്യയുടെ ഉൾനാടുകളിൽ കുട്ടികൾ ആകാശവിസ്മയങ്ങൾ തേടുന്നുണ്ടാകാം. പക്ഷേ, ഓരോ വർഷം കഴിയുന്തോറും ആകാശം കൂടുതൽ മങ്ങുകയാണ്. നക്ഷത്രങ്ങൾ കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി പ്രപഞ്ചത്തിലുണ്ട്, അവ ഇനിയും ഉണ്ടാകും. പക്ഷേ നമ്മൾ കണ്ണുതുറന്നില്ലെങ്കിൽ, ആകാശം എന്നത് വെറും ഓറഞ്ച് നിറത്തിലുള്ള ഒരു ശൂന്യതയായി വരുംതലമുറയ്ക്ക് മുന്നിൽ അവശേഷിക്കും.
NB: ഈ വാർത്തയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ചിത്രം പ്രതീകാത്മകമാണ്. (Generated by AI)
The post “മാഞ്ഞുപോകുന്ന പ്രപഞ്ചം! ഇന്ത്യയുടെ രാത്രികളിൽ നക്ഷത്രങ്ങൾ വിടപറയുമോ? appeared first on Express Kerala.



