
ഇറാനിലെ ചബഹാർ തുറമുഖത്തെച്ചൊല്ലിയുള്ള പുതിയ സംഭവവികാസങ്ങൾ, ദക്ഷിണേഷ്യ–പശ്ചിമേഷ്യ മേഖലയിൽ ഇന്ത്യയും ഇറാനും പിന്തുടരുന്ന ദീർഘകാല തന്ത്രപരമായ ദിശയെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തമായ സൂചനകളാണ് നൽകുന്നത്. അമേരിക്കൻ ഉപരോധ ഇളവുകളുടെ കാലാവധി അവസാനിക്കാനിരിക്കുകയാണെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, ചബഹാറിൽ നിന്ന് പിന്മാറുക എന്നത് ഒരു ഓപ്ഷനല്ലെന്ന് ഇന്ത്യ തുറന്നടിച്ചു പറഞ്ഞത്, ഈ പദ്ധതിയുടെ പ്രാധാന്യം ഇന്ത്യ എത്ര ഗൗരവത്തോടെയാണ് കാണുന്നതെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. അമേരിക്കയുമായി ചർച്ചകൾ തുടരുന്നതിനിടയിലും, സ്വന്തം തന്ത്രപരമായ താൽപ്പര്യങ്ങൾ കൈവിടാതെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള നിലപാടാണ് ഇന്ത്യ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ഇന്ത്യയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ ചബഹാർ വെറും ഒരു തുറമുഖ പദ്ധതി മാത്രമല്ല. പാകിസ്ഥാനെ ഒഴിവാക്കി അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലേക്കും മധ്യേഷ്യയിലേക്കും നേരിട്ടുള്ള സമുദ്ര–കര ബന്ധം ഉറപ്പാക്കുന്ന ഏക പ്രായോഗിക ഇടനാഴിയാണ് ഇത്. വർഷങ്ങളായി പാകിസ്ഥാൻ വഴി കരമാർഗം തടസ്സപ്പെടുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ഇന്ത്യയുടെ വ്യാപാരവും മാനുഷിക സഹായവും പലപ്പോഴും നിയന്ത്രണങ്ങൾ നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇറാന്റെ തെക്കുകിഴക്കൻ തീരത്തുള്ള ചബഹാർ, ഈ ഭൂപ്രദേശീയ തടസ്സങ്ങളെ മറികടക്കാനുള്ള ഇന്ത്യയുടെ ദീർഘകാല സ്വപ്നത്തിന്റെ യാഥാർത്ഥ്യരൂപമാണ്.
ഇറാന്റെ നിലപാടും അത്രതന്നെ വ്യക്തമാണ്. ശക്തമായ ഉപരോധങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര സമ്മർദ്ദങ്ങളും നേരിടുന്ന ഒരു രാജ്യമായിട്ടും, പ്രാദേശിക സഹകരണത്തിനും ബഹുമുഖ ബന്ധങ്ങൾക്കും വഴിതുറക്കുന്ന പദ്ധതികളിൽ നിന്ന് ഇറാൻ പിന്മാറിയിട്ടില്ല. ചബഹാർ തുറമുഖം ഇറാനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം സാമ്പത്തിക വളർച്ചയ്ക്കുള്ള ഒരു വാതിൽ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് പ്രദേശിക ഏകീകരണത്തിന്റെയും സ്വതന്ത്ര വികസനത്തിന്റെയും പ്രതീകമാണ്. ഇന്ത്യ പോലുള്ള ഒരു പ്രധാന ഏഷ്യൻ ശക്തിയുമായി ചേർന്ന് ഈ തുറമുഖം വികസിപ്പിക്കുന്നത്, ഉപരോധങ്ങൾക്കിടയിലും ഇറാൻ പിന്തുടരുന്ന ആത്മവിശ്വാസമുള്ള നയത്തിന്റെ ഉദാഹരണമാണ്.

ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ചബഹാറിനെ ഇന്റർനാഷണൽ നോർത്ത്–സൗത്ത് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോറിഡോറുമായി (INSTC) ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഇന്ത്യ–ഇറാൻ കാഴ്ചപ്പാട് പ്രാധാന്യം നേടുന്നത്. കടൽ, റോഡ്, റെയിൽ ബന്ധങ്ങൾ സംയോജിപ്പിക്കുന്ന ഈ ഇടനാഴി, യൂറോപ്പിലേക്കും റഷ്യയിലേക്കുമുള്ള ചരക്കുനീക്കം വേഗത്തിലാക്കാനും ചെലവ് കുറയ്ക്കാനും സഹായിക്കും. സൂയസ് കനാലിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത റൂട്ടുകളെ അപേക്ഷിച്ച്, ഈ പാത കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമവും ഭൗമരാഷ്ട്രീയമായി സുരക്ഷിതവുമാണെന്നതാണ് ഇന്ത്യയും ഇറാനും പങ്കുവയ്ക്കുന്ന വിലയിരുത്തൽ.
ഊർജ്ജ സുരക്ഷയുടെ കാര്യത്തിലും ചബഹാർ ഇന്ത്യയ്ക്ക് നിർണായകമാണ്. മധ്യേഷ്യയിലെയും ഇറാനിലെയും ഊർജ്ജ സ്രോതസ്സുകളിലേക്കുള്ള ഒരു സ്ഥിരതയുള്ള പ്രവേശനം, ഇന്ത്യയുടെ ഇറക്കുമതി പാതകളെ വൈവിധ്യവത്കരിക്കാൻ സഹായിക്കും. ദീർഘവും രാഷ്ട്രീയമായി സങ്കീർണ്ണവുമായ കടൽപാതകളെ ആശ്രയിക്കുന്നത് കുറയ്ക്കുക എന്നത്, ഇന്ത്യയുടെ ദീർഘകാല ഊർജ്ജ തന്ത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഘടകമാണ്. ഈ ലക്ഷ്യത്തിലേക്കുള്ള ഒരു ഉറച്ച ചുവടുവയ്പ്പാണ് ചബഹാർ.
ഭൗമരാഷ്ട്രീയ തലത്തിൽ, ഈ തുറമുഖത്തിന് മറ്റൊരു നിർണായക വശവുമുണ്ട്. ചൈന–പാകിസ്ഥാൻ സാമ്പത്തിക ഇടനാഴിയുടെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിച്ച ഗ്വാദർ തുറമുഖത്തോടുള്ള ഒരു സമതുലിതാവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കാൻ ചബഹാർ സഹായിക്കുന്നു. ഒരേ പ്രദേശത്ത് സമുദ്ര കണക്റ്റിവിറ്റിയിൽ ഇന്ത്യയ്ക്ക് സ്വതന്ത്രമായ ഒരു കാൽപ്പാട് ഉറപ്പാക്കുന്നത്, മേഖലയിൽ അധികാരസമവാക്യങ്ങൾ ഏകപക്ഷീയമാകാതിരിക്കാൻ സഹായിക്കും. ഇത് ഇന്ത്യയ്ക്കും ഇറാനും ഒരുപോലെ ഗുണകരമായ ഒരു തന്ത്രപരമായ യാഥാർത്ഥ്യമാണ്.
അതേസമയം, ചബഹാർ മനുഷ്യാനുകൂലമായ ഒരു വശവും കൈവഹിക്കുന്നു. അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലേക്ക് ഭക്ഷ്യധാന്യങ്ങളും സഹായസാമഗ്രികളും എത്തിക്കാൻ ഇന്ത്യ ഇതിനകം ഈ തുറമുഖം ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. രാഷ്ട്രീയ അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾക്കിടയിലും സാധാരണ ജനങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു ലോജിസ്റ്റിക് കേന്ദ്രമായി ചബഹാർ മാറിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിലൂടെ, ഇന്ത്യയുടെ വികസന–മാനുഷിക സമീപനത്തിനും ഇറാന്റെ പ്രാദേശിക ഉത്തരവാദിത്തബോധത്തിനും വ്യക്തമായ രൂപം ലഭിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യ 2024-ൽ ഒപ്പുവച്ച 10 വർഷത്തെ ടെർമിനൽ ഓപ്പറേഷൻ കരാറും വൻ നിക്ഷേപ പദ്ധതികളും, ചബഹാറിനെ ഹ്രസ്വകാല ലാഭത്തിനുള്ള ഒരു സംരംഭമായി മാത്രമല്ല, ദീർഘകാല പങ്കാളിത്തത്തിന്റെ ഭാഗമായി കാണുന്നുവെന്ന് തെളിയിക്കുന്നു. യുഎസ് ഉപരോധ ഇളവുകളെക്കുറിച്ചുള്ള അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, ചർച്ചകളിലൂടെ പരിഹാരം കണ്ടെത്താനും, അതേസമയം ഇറാനുമായുള്ള തന്ത്രപരമായ ബന്ധം സംരക്ഷിക്കാനും ഇന്ത്യ ശ്രമിക്കുന്നത്, സ്വതന്ത്രമായ വിദേശനയത്തിന്റെ അടയാളമായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
ആകെ നോക്കിയാൽ, ചബഹാർ തുറമുഖം ഇന്ത്യയ്ക്കും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിന്റെ ഒരു നിർണായക തൂണായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. ഉപരോധങ്ങളെയും സമ്മർദ്ദങ്ങളെയും അതിജീവിച്ച്, പ്രാദേശിക സഹകരണവും സ്വതന്ത്ര വികസനവുമാണ് ഇരുരാജ്യങ്ങളും ഈ പദ്ധതിയിലൂടെ മുന്നോട്ട് വയ്ക്കുന്നത്. ചബഹാറിൽ നിന്ന് പിന്മാറില്ലെന്ന ഇന്ത്യയുടെ നിലപാടും, എല്ലാ വെല്ലുവിളികളെയും മറികടന്ന് പദ്ധതിയെ മുന്നോട്ട് നയിക്കാനുള്ള ഇറാന്റെ ദൃഢനിശ്ചയവും, ഈ തുറമുഖത്തെ വെറും ഭൗതിക അടിസ്ഥാന സൗകര്യമെന്നതിലുപരി, ഏഷ്യൻ ഭാവിയുടെ ഒരു തന്ത്രപരമായ പ്രതീകമായി മാറ്റുകയാണ്
The post പാകിസ്ഥാന്റെ നെഞ്ചിടിപ്പ് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന ഇന്ത്യയുടെ ‘പേർഷ്യൻ തുറുപ്പുചീട്ട്’! സാമ്രാജ്യത്വ സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്കിടയിലും ചബഹാർ കുതിക്കുന്നത് എങ്ങനെ? appeared first on Express Kerala.



