വെനിസ്വേലയിൽ അടുത്തിടെ നടന്ന അമേരിക്കൻ സൈനിക ഇടപെടൽ, ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തിൽ വലിയ ആശങ്കകളും ചോദ്യങ്ങളും ഉയർത്തിയിരിക്കുകയാണ്. ഈ ഇടപെടലിൽ വെനിസ്വേലൻ പ്രസിഡന്റ് നിക്കോളാസ് മഡുറോയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയും പിടിക്കപ്പെട്ടതോടെയാണ് സംഭവങ്ങൾ കൂടുതൽ ഗുരുതരമായ വഴിത്തിരിവിലെത്തിയത്. സുരക്ഷിതമായ ഒരു അധികാര കൈമാറ്റം പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ വെനിസ്വേലയെ അമേരിക്ക “നടത്തുമെന്ന്” പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ, ഒരു സ്വതന്ത്ര പരമാധികാര രാജ്യത്തിന്റെ ആഭ്യന്തര കാര്യങ്ങളിൽ വിദേശ ശക്തി നേരിട്ട് ഇടപെടുന്നതിന്റെ ന്യായതയെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾ വീണ്ടും ശക്തമായി ഉയർന്നു. ഇതോടൊപ്പം, മുൻകാല അമേരിക്കൻ അധിനിവേശങ്ങളുടെയും അവയുടെ ദീർഘകാല പ്രത്യാഘാതങ്ങളുടെയും ഓർമ്മകൾ ലോകം വീണ്ടും പരിശോധിക്കുകയാണ്.
ഈ ഇടപെടൽ 2003-ലെ ഇറാഖ് അധിനിവേശവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നതും അതേ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ്. ഇറാഖ് യുദ്ധം വൻതോതിലുള്ള ജീവഹാനിക്കും, സാമൂഹിക–സാമ്പത്തിക തകർച്ചയ്ക്കും, മേഖലയിൽ ദീർഘകാല അസ്ഥിരതയ്ക്കും കാരണമായതായാണ് ചരിത്രം സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, വെനിസ്വേലയിലെ ഇപ്പോഴത്തെ അമേരിക്കൻ നടപടികളും സമാനമായ വഴിയിലേക്കാണോ നീങ്ങുന്നത് എന്ന ചോദ്യമാണ് പലരും ഉന്നയിക്കുന്നത്.
എന്നാൽ അമേരിക്ക ഈ വിമർശനങ്ങളെ തള്ളിക്കളയുകയാണ്. അമേരിക്കൻ യുദ്ധ സെക്രട്ടറി പീറ്റ് ഹെഗ്സെത്ത്, വെനിസ്വേലയിലെ ഈ ഓപ്പറേഷൻ 2003-ലെ ഇറാഖ് അധിനിവേശത്തിന്റെ “നേർ വിപരീതം” ആണെന്ന് വാദിച്ചു. ഇത് ദീർഘകാല സൈനിക സംഘർഷത്തിലേക്കോ, അമേരിക്കൻ സൈനികരുടെ വലിയ ജീവഹാനിയിലേക്കോ നയിക്കില്ലെന്നും അദ്ദേഹം അവകാശപ്പെട്ടു. ലക്ഷ്യം വ്യക്തവും പരിമിതവുമാണെന്നും, അതിനാൽ തന്നെ ഇത് മുൻകാല അധിനിവേശങ്ങളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് തെറ്റായ സമീപനമാണെന്നും യുഎസ് ഭരണകൂടം വിശദീകരിക്കുന്നു.
എന്നിരുന്നാലും, ചരിത്രം അമേരിക്കൻ ഇടപെടലുകളുടെ മറ്റൊരു മുഖം കൂടി കാണിക്കുന്നു. 1953-ലെ ഇറാനിലെ അട്ടിമറിയിൽ, പ്രധാനമന്ത്രി മുഹമ്മദ് മൊസാദെഗ് എണ്ണ വ്യവസായം ദേശസാൽക്കരിച്ചതിന് പിന്നാലെ, സിഐഎയും ബ്രിട്ടീഷ് എംഐ6ഉം ചേർന്ന് അദ്ദേഹത്തെ പുറത്താക്കിയ സംഭവമാണ് ആദ്യ ഉദാഹരണം. ഷാ മുഹമ്മദ് റെസ പഹ്ലവിയെ അധികാരത്തിൽ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന ഈ നീക്കം, പിന്നീട് പതിറ്റാണ്ടുകളോളം നീണ്ട സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണത്തിനും, 1979-ലെ ഇസ്ലാമിക വിപ്ലവത്തിനും, ശക്തമായ അമേരിക്ക വിരുദ്ധ വികാരങ്ങൾക്കും വഴിവെച്ചു.
1954-ലെ ഗ്വാട്ടിമാല അട്ടിമറിയും സമാനമായ ചരിത്രമാണ് പറയുന്നത്. പ്രസിഡന്റ് ജേക്കബ് അർബെൻസിന്റെ ഭൂപരിഷ്കരണ നയങ്ങൾ അമേരിക്കൻ കോർപ്പറേറ്റ് താൽപ്പര്യങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയായപ്പോൾ, സിഐഎ പിന്തുണച്ച അട്ടിമറിയിലൂടെ അദ്ദേഹത്തെ പുറത്താക്കി. തുടർന്ന് വന്ന ദശകങ്ങൾ ഗ്വാട്ടിമാലയെ ആഭ്യന്തര യുദ്ധത്തിലേക്കും, ലക്ഷക്കണക്കിന് ജീവനുകൾ നഷ്ടമായ ഒരു ദുരന്തത്തിലേക്കും നയിച്ചു. രാഷ്ട്രീയ അസ്ഥിരതയും ദാരിദ്ര്യവും ഇന്നും രാജ്യത്തെ പിന്തുടരുന്നുവെന്നത് ഈ ഇടപെടലിന്റെ ദീർഘകാല ഫലമാണ്.
1963-ൽ ദക്ഷിണ വിയറ്റ്നാമിൽ നടന്ന അട്ടിമറിയും അമേരിക്കൻ പിന്തുണയോടെയായിരുന്നു. എൻഗോ ദിൻ ഡിയെമിന്റെ പുറത്താക്കൽ വിയറ്റ്നാം യുദ്ധം കൂടുതൽ രൂക്ഷമാകാൻ ഇടയാക്കി. ഒടുവിൽ, പതിനായിരക്കണക്കിന് അമേരിക്കൻ സൈനികരും ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വിയറ്റ്നാമീസ് പൗരന്മാരും ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടുത്തിയ യുദ്ധമാണ് ലോകം കണ്ടത്. 1975-ൽ ഒരു ഐക്യകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രമായി വിയറ്റ്നാം രൂപംകൊണ്ടതോടെ, ഈ ഇടപെടലിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ലക്ഷ്യങ്ങൾ തന്നെ പരാജയപ്പെട്ടതായി വിലയിരുത്തപ്പെട്ടു.
1973-ലെ ചിലി അട്ടിമറിയിൽ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പ്രസിഡന്റ് സാൽവഡോർ അലൻഡെയെ പുറത്താക്കാൻ അമേരിക്ക രഹസ്യമായി ഇടപെട്ടു. ജനറൽ അഗസ്റ്റോ പിനോഷെയുടെ ദീർഘകാല സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകാലത്ത് ആയിരക്കണക്കിന് പേർ കൊല്ലപ്പെടുകയും അപ്രത്യക്ഷരാകുകയും ചെയ്തു. സാമ്പത്തിക പരിഷ്കാരങ്ങൾ ചില നേട്ടങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയെന്ന വാദങ്ങൾ ഉയർന്നെങ്കിലും, മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളുടെ കറ ഇന്നും ആ കാലഘട്ടത്തെ പിന്തുടരുന്നു.
ALSO READ: അമേരിക്കൻ പിടിയിലായ മഡുറോയും സത്യസായി ബാബയും തമ്മിലെന്ത്? പുറത്തുവരുന്നത് അധികമാരും അറിയാത്ത കഥകൾ…
1980-കളും 1990-കളും കടന്നുപോകുമ്പോഴും അമേരിക്കൻ സൈനിക ഇടപെടലുകൾ തുടർന്നു. ഗ്രനേഡയിലെ അധിനിവേശം ഹ്രസ്വകാല സ്ഥിരത കൊണ്ടുവന്നെങ്കിലും, അതിരുകടന്ന ഇടപെടലെന്ന വിമർശനം ഉയർന്നു. പനാമയിൽ മാനുവൽ നൊറിഗയെ പുറത്താക്കിയ നടപടി, ജനാധിപത്യത്തിലേക്കുള്ള വഴിതുറന്നുവെന്ന് അവകാശപ്പെട്ടുവെങ്കിലും, വൻതോതിലുള്ള സിവിലിയൻ മരണങ്ങളും സാമ്പത്തിക തകർച്ചയും രാജ്യത്തിന് സഹിക്കേണ്ടിവന്നു.
21-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനും ഇറാഖും അമേരിക്കൻ ഇടപെടലുകളുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഉദാഹരണങ്ങളായി മാറി. സെപ്റ്റംബർ 11 ആക്രമണങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിൽ ആരംഭിച്ച യുദ്ധം 20 വർഷം നീണ്ടുനിന്നു. ട്രില്യൺ ഡോളറുകളുടെ ചെലവും ലക്ഷക്കണക്കിന് മരണങ്ങളും ഉണ്ടായിട്ടും, ഒടുവിൽ താലിബാൻ വീണ്ടും അധികാരത്തിലെത്തിയത് ഈ ഇടപെടലിന്റെ പരാജയം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇറാഖിൽ ഡബ്ല്യുഎംഡി ആരോപണങ്ങളുടെ പേരിൽ നടത്തിയ അധിനിവേശം, ഐസിസ് പോലുള്ള ഭീകര സംഘടനകളുടെ വളർച്ചക്കും, മേഖലയിൽ ദീർഘകാല അസ്ഥിരതക്കും വഴിയൊരുക്കി.
2011-ലെ ലിബിയ ഇടപെടലും സമാനമായ ഒരു മാതൃകയാണ് പിന്തുടർന്നത്. ഗദ്ദാഫിയുടെ ഭരണകൂടം വീണെങ്കിലും, രാജ്യത്ത് സ്ഥിരത ഉണ്ടാകാതെ ആഭ്യന്തര യുദ്ധവും മനുഷ്യാവകാശ പ്രതിസന്ധികളും തുടരുകയാണ്. അടിമ വിപണികളും കുടിയേറ്റ ദുരന്തങ്ങളും ലിബിയയെ ഒരു പരാജയപ്പെട്ട രാഷ്ട്രത്തിന്റെ ഉദാഹരണമാക്കി.
ഈ ചരിത്ര ഉദാഹരണങ്ങളെല്ലാം ഒരുമിച്ച് നോക്കുമ്പോൾ, ഒരു വ്യക്തമായ മാതൃകയാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. അമേരിക്കൻ ഇടപെടലുകൾ പലപ്പോഴും തുടക്കത്തിൽ “വിജയമായി” തോന്നിയാലും, പിന്നീട് അധികാര ശൂന്യത, കലാപം, ഭീകരത, അഭയാർത്ഥി പ്രതിസന്ധി തുടങ്ങിയ ദീർഘകാല പ്രശ്നങ്ങളിലേക്കാണ് വഴിമാറുന്നത്. വിമർശകർ ഇതിനെ പരമാധികാര ലംഘനമായി വിശേഷിപ്പിക്കുമ്പോൾ, പിന്തുണക്കുന്നവർ സോവിയറ്റ് സ്വാധീനം, ഭീകര ഭീഷണി, അല്ലെങ്കിൽ ആയുധ വ്യാപന ആരോപണങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ് ന്യായീകരിക്കുന്നത്.
വെനിസ്വേലയിലെ ഇപ്പോഴത്തെ സംഭവവികാസങ്ങളും ഈ ചരിത്രത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടേണ്ടത്. ആഗോള ശക്തി സമവാക്യങ്ങൾ മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ, അമേരിക്കൻ “പ്ലേബുക്ക്” രൂപം മാറുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ അനന്തരഫലങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചരിത്രം നൽകുന്ന മുന്നറിയിപ്പുകൾ ഇന്നും പ്രസക്തമാണ്. വെനിസ്വേലയിൽ നടക്കുന്ന ഇടപെടൽ, സ്ഥിരതയിലേക്കുള്ള വഴിയാകുമോ, അല്ലെങ്കിൽ മുൻകാല ഇടപെടലുകളെപ്പോലെ തന്നെ മറ്റൊരു ദീർഘകാല പ്രതിസന്ധിയുടെ തുടക്കമാകുമോ എന്ന ചോദ്യമാണ് ഇപ്പോൾ ലോകം ഉറ്റുനോക്കുന്നത്.
The post ഇറാൻ മുതൽ ഇറാഖ് വരെ; ഇപ്പോൾ വെനിസ്വേലയും! ലിബിയയും അഫ്ഗാനിസ്ഥാനും വെനിസ്വേലയിൽ ആവർത്തിക്കുമോ? ചരിത്രം നൽകുന്ന മുന്നറിയിപ്പുകൾ appeared first on Express Kerala.
