ഏകദേശം ഒൻപത് പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ്, 1934 ജനുവരി 15-ന്, ഇന്ത്യ–നേപ്പാൾ അതിർത്തിയിൽ സംഭവിച്ച ഭൂകമ്പം ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ ഒരിക്കലും മറക്കാനാകാത്ത ഒരു ദുരന്തമായി മാറി. ശൈത്യകാലത്തിന്റെ ശാന്തമായ ഒരു ഉച്ചതിരിഞ്ഞ്, ഉച്ചയ്ക്ക് കൃത്യം 2.13-ന്, ആളുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഇരിക്കുമ്പോഴും കുട്ടികൾ കളിയിൽ മുഴുകിയിരിക്കുമ്പോഴും വിപണികൾ സാധാരണ തിരക്കിലായിരിക്കുമ്പോഴും, ഭൂമി അപ്രതീക്ഷിതമായി കുലുങ്ങിത്തുടങ്ങി. നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ, ആ ദിനം സാധാരണമായ ഒരു ദിവസത്തിൽ നിന്ന് ഇന്ത്യയും നേപ്പാളും ഒരുപോലെ അനുഭവിച്ച ഏറ്റവും ഭീകരമായ ദുരന്തങ്ങളിലൊന്നായി മാറുകയായിരുന്നു.
ആ ഭൂചലനം ഒരു സാധാരണ ഭൂകമ്പമല്ലായിരുന്നു. റിക്ടർ സ്കെയിലിൽ 8.0 മുതൽ 8.3 വരെ തീവ്രത രേഖപ്പെടുത്തിയ ഈ ഭൂകമ്പം, ഹിമാലയൻ മേഖലയിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ ഭൂചലനങ്ങളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പിന്നീട് നടത്തിയ ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങളിൽ, ഭൂകമ്പത്തിന്റെ പ്രഭവകേന്ദ്രം എവറസ്റ്റിന് തെക്കുകിഴക്കായി ഏകദേശം 9–10 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള നേപ്പാളിലെ പ്രദേശമാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടു. തുടക്കത്തിൽ ചില റിപ്പോർട്ടുകൾ ബീഹാറിലെ സമതലങ്ങൾ കേന്ദ്രമെന്നു തെറ്റിദ്ധരിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും, ഭൂകമ്പം സംഭവിച്ചത് മെയിൻ ഹിമാലയൻ ത്രസ്റ്റിലാണ് എന്ന സത്യം പിന്നീട് വ്യക്തമായി. ഇന്ത്യൻ ടെക്റ്റോണിക് പ്ലേറ്റ് യൂറേഷ്യൻ പ്ലേറ്റുമായി കൂട്ടിയിടിക്കുന്ന ഈ മേഖലയിൽ, നൂറ്റാണ്ടുകളായി അടിഞ്ഞുകൂടിയ സമ്മർദ്ദം നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ പുറത്തുവന്നതായിരുന്നു ഈ ദുരന്തത്തിന്റെ കാരണം.
ഭൂചലനത്തിന്റെ ശക്തി അത്രയധികമായതിനാൽ ഏകദേശം 650 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള കൊൽക്കത്തയിലും കെട്ടിടങ്ങൾ ആടിയുലഞ്ഞു. ടിബറ്റിലെ ലാസ മുതൽ പഞ്ചാബ് വരെ വ്യാപിച്ച ഒരു വിശാല പ്രദേശം ഭൂചലനത്തിന്റെ പിടിയിലായി. ഇന്ത്യയിൽ മുൻഗർ, മുസാഫർപൂർ, ദർഭംഗ തുടങ്ങിയ പട്ടണങ്ങൾ ഏതാണ്ട് നിലംപരിശാക്കപ്പെട്ടു. നേപ്പാളിൽ ഭക്തപൂർ, ബിർഗഞ്ച് എന്നിവയുൾപ്പെടെ കാഠ്മണ്ഡു താഴ്വരയുടെ വലിയ ഭാഗങ്ങൾ തകർന്നുവീണു. നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ പൊടിയായി, റോഡുകൾ പിളർന്നു, പാലങ്ങൾ ഒലിച്ചു പോയി, റെയിൽവേ പാതകൾ പുനർനിർമ്മിക്കാൻ പോലും കഴിയാത്തവിധം തകർന്നു.
മരണസംഖ്യ ഇന്നും കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലെന്നതാണ് ഈ ദുരന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും വേദനാജനകമായ വസ്തുത. ബ്രിട്ടീഷ് കാലഘട്ടത്തിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകൾ പ്രകാരം ബീഹാറിൽ മാത്രം 7,253 പേർ മരിച്ചതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നുവെങ്കിലും, നേപ്പാളിലെ നാശനഷ്ടങ്ങൾ ഇതിലും വലുതായിരുന്നുവെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. ഇന്നത്തെ ചരിത്രകാരന്മാരും ഭൂകമ്പശാസ്ത്രജ്ഞരുമാണ് 10,700 മുതൽ 12,000 വരെ ആളുകൾ മരണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാകാമെന്ന് കണക്കാക്കുന്നത്. ചില പ്രാദേശിക കണക്കുകൾ പ്രകാരം ഈ എണ്ണം 15,000 മുതൽ 20,000 വരെ എത്തിയിരിക്കാമെന്നും പറയുന്നു. പരിക്കേറ്റ് ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം മരിച്ചവരും, നേപ്പാളിലെ ദൂരപ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മരണവിവരങ്ങൾ വൈകിയാണ് പുറത്തുവന്നതും, കണക്കുകളിൽ വലിയ അനിശ്ചിതത്വം സൃഷ്ടിച്ചു.
മനുഷ്യനഷ്ടങ്ങൾക്കപ്പുറം, ഈ ഭൂകമ്പം പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രത്തെയും സ്ഥിരമായി മാറ്റിമറിച്ചു. കോസി, ഗന്ധക്, ബാഗ്മതി തുടങ്ങിയ പ്രധാന നദികൾ വൻതോതിലുള്ള മണ്ണിടിച്ചിലും മണ്ണിന്റെ ദ്രാവകീകരണവും കാരണം ഗതി മാറ്റി. ബീഹാറിൽ ചില പ്രദേശങ്ങൾ നിരവധി മീറ്റർ വരെ താഴ്ന്നു, ഏകദേശം 300 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള ഒരു സ്ലമ്പ് ബെൽറ്റ് രൂപപ്പെട്ടു. ഗ്രാമങ്ങൾ അപ്രത്യക്ഷമായി, കൃഷിയിടങ്ങൾ നശിച്ചു, ചില ഭാഗങ്ങളിൽ ഇന്ത്യ–നേപ്പാൾ അന്താരാഷ്ട്ര അതിർത്തി പോലും മാറിയതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഈ മാറ്റങ്ങൾ താൽക്കാലികമല്ലായിരുന്നു; നദീതടങ്ങളും വെള്ളപ്പൊക്ക രീതികളും ഇന്നും ആ ഭൂകമ്പത്തിന്റെ അടയാളങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുന്നു.
ദുരന്തത്തിന് പിന്നാലെ രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങളും ദുരിതാശ്വാസ പ്രവർത്തനങ്ങളും കടുത്ത വെല്ലുവിളികൾക്കിടയിലാണ് നടന്നത്. ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യയിൽ, ബീഹാർ ദുരിതാശ്വാസ കമ്മീഷണർ ഡബ്ല്യു.ബി. ബ്രെറ്റിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഏകോപിപ്പിച്ചു. ശ്രീകൃഷ്ണ സിംഗ്, അനുഗ്രഹ് നാരായൺ സിംഗ്, മഗ്ഫൂർ അഹമ്മദ് അജാസി തുടങ്ങിയ പ്രാദേശിക നേതാക്കൾ രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് പിന്തുണ നൽകി. മഹാത്മാഗാന്ധി തന്നെ ദുരിതബാധിത പ്രദേശങ്ങൾ സന്ദർശിച്ച് സ്ഥിതിഗതികൾ വിലയിരുത്തി. നേപ്പാളിൽ, മഹാരാജാ ജുദ്ദ ഷംഷേറിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ സൈന്യത്തെ സജ്ജമാക്കി, അവശിഷ്ടങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യാനും അതിജീവിച്ചവരെ രക്ഷിക്കാനും ദുരിതാശ്വാസ ക്യാമ്പുകൾ സ്ഥാപിക്കാനും ശ്രമങ്ങൾ നടന്നു. സൈനികരും സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരും സാധാരണ പൗരന്മാരും ഭക്ഷണം, വസ്ത്രം, മരുന്നുകൾ എന്നിവ വിതരണം ചെയ്തുകൊണ്ട് അക്ഷീണം പ്രവർത്തിച്ചു. എങ്കിലും, തണുത്ത കാലാവസ്ഥയും മോശം ആശയവിനിമയ സംവിധാനങ്ങളും പരിമിതമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും കാരണം സഹായം പലപ്പോഴും വൈകിയാണ് ദുരിതബാധിതരിലേക്കെത്തിയത്.
തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോൾ, 1934 ലെ ഭൂകമ്പം ഒരു ചരിത്ര സംഭവമെന്നതിലുപരി ഒരു മുന്നറിയിപ്പായി ഇന്നും നിലകൊള്ളുന്നു. ഇന്ന് ഈ പ്രദേശത്തെ ജനസംഖ്യ അന്നത്തേതിനേക്കാൾ 10 മുതൽ 20 മടങ്ങ് വരെ കൂടുതലാണ്. പട്ന, മുസാഫർപൂർ, കാഠ്മണ്ഡു തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങൾ അതിവേഗം വളർന്ന് കൂടുതൽ ജനസാന്ദ്രതയുള്ള പ്രദേശങ്ങളായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ആസൂത്രണം ചെയ്യാത്ത നിർമ്മാണങ്ങൾ, ബഹുനില കെട്ടിടങ്ങൾ, വിശാലമായ ചേരികൾ എന്നിവ അപകടസാധ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. 2015-ൽ നേപ്പാളിൽ ഉണ്ടായ 7.8 തീവ്രതയുള്ള ഗൂർഖ ഭൂകമ്പം ഏകദേശം 9,000 പേരുടെ ജീവൻ അപഹരിച്ചതും ഈ ഭീഷണിയുടെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലാണ്. 1934-ൽ ഉണ്ടായതുപോലൊരു ഭൂകമ്പം ഇന്ന് സംഭവിച്ചാൽ, മരണസംഖ്യ ദശലക്ഷങ്ങൾക്കിടയിലേക്കുയരുമെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.
അതിനാൽ, 1934 ലെ ഹിമാലയൻ ഭൂകമ്പം ചരിത്രത്തിലെ ഒരു ദുരന്തമായി മാത്രം കാണാതെ, ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു കടുത്ത മുന്നറിയിപ്പായി വായിക്കേണ്ടതാണ്. ഭൂകമ്പ ഭീഷണി നിലനിൽക്കുന്ന ഈ മേഖലയിലെ ജനജീവിതവും നഗരവികസനവും കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമാക്കാനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ ഇല്ലെങ്കിൽ, ഭൂമി വീണ്ടും കുലുങ്ങുമ്പോൾ അതിന്റെ വില മനുഷ്യരാശി ഭീകരമായി തന്നെ അടയ്ക്കേണ്ടിവരും.
The post എവറസ്റ്റിന് തൊട്ടടുത്ത് അന്ന് പിളർന്നത് ഭൂമി മാത്രമല്ല; ദക്ഷിണേഷ്യയെ നടുക്കിയ ആ 2.13 PM-ന് പിന്നിലെ രഹസ്യങ്ങൾ… appeared first on Express Kerala.
